Schenken (en daardoor erven)

De nieuwste maatregel om de woningmarkt vlot te trekken is de tijdelijke verhoging tot € 100.000 van de eenmalige vrijgestelde schenking voor de eigen woning.

Door wie en voor wie?
Iedereen mag een schenking voor de eigen woning doen tot
€ 100.000 met toepassing van deze vrijstelling. U kunt de schenking dus ook doen aan een ander dan uw kind. Zo kunnen ook grootouders een grote vrijgestelde schenking doen aan hun kleinkinderen of ooms en tantes aan hun neven en/of nichten. Ook gelden er geen leeftijdsgrenzen. Doen u en uw partner ieder afzonderlijk een schenking van € 100.000 aan dezelfde begiftigde, dan wordt dat als één schenking van € 200.000 beschouwd.
Daarvan valt € 100.000 onder de extra verhoogde vrijstelling.

Partners worden namelijk voor de schenkbelasting als één en dezelfde persoon aangemerkt. Dat geldt ook als twee partners van dezelfde schenker ieder € 100.000 ontvangen. Ook dan valt daarvan slechts € 100.000 onder de verhoogde vrijstelling. Het restant is belast met schenkbelasting. Het is wel mogelijk om van verschillende schenkers (al dan niet in familieverband) vrijgestelde schenkingen voor de eigen woning van € 100.000 te ontvangen. De belastingdienst zal in die situaties wel controleren of er sprake is van misbruik. Wees daarmee dus voorzichtig en vraag hierover vooraf advies bij uw belastingadviseur.

Samenloop bij schenking ouder/kind
In de bestaande regelgeving is het al mogelijk om – naast de jaarlijkse schenking - uw kinderen (of hun partners) als zij ouder zijn dan 18 en jonger dan 40 jaar, ook eenmalig een hoger bedrag vrijgesteld te schenken. U heeft daarvoor twee mogelijkheden. U kunt eenmalig belastingvrij een bedrag schenken van € 24.676 (in 2013). Uw kind mag de schenking dan vrij besteden. U kunt ook eenmalig een extra verhoogde vrijgestelde schenking doen aan uw kind van € 51.407 (in 2013). Deze schenking moet uw kind besteden aan de eigen woning. Bij samenloop tussen deze schenkingen mag laatstgenoemde schenking worden gesplitst. Deze splitsingsmogelijkheid heeft u ook bij de tijdelijke verhoogde schenking tot € 100.000. U mag deze schenking splitsen in:

  • een deel dat voor de eigen woning wordt gebruikt; en
  • een deel dat voor andere doeleinden wordt aangewend, mits het laatstgenoemde deel niet meer  bedraagt dan € 24.676 (in 2013). U moet de delen dan wel in hetzelfde kalenderjaar schenken en deze vrijstelling mag niet eerder benut zijn

Heeft uw kind dat ouder is dan 18 en jonger dan 40 jaar al de eenmalige verhoogde schenkingsvrijstelling van € 24.676 benut of de extra verhoogde schenkingsvrijstelling voor de eigen woning van € 51.407? In dat geval komt die schenking in mindering op de vrijstelling van € 100.000.

Als de vrijstelling van € 51.407 nog niet is gebruikt, dan kunt u aan uw kinderen (of hun partners) die ouder zijn dan 18 en jonger dan 40 jaar ook € 100.000 in twee verschillende kalenderjaren vrijgesteld schenken. U schenkt uw kinderen dan in 2013 met toepassing van de eenmalig extra verhoogde vrijstelling een bedrag tot € 51.407 voor de eigen woning. Het resterende bedrag van € 48.593 schenkt u vervolgens in 2014 met toepassing van de nieuwe tijdelijke extra verruimde vrijstelling. Dit kan niet als uw kind in 2013 al 40 jaar is en uiteraard ook niet bij schenking aan een derde.

Voor de eigen woning
De besteding is beperkt tot de aankoop van een eigen woning, de bouw of de verbouw van een eigen woning of de afkoop van een recht van erfpacht, opstal of beklemming. Ook mag de schenking worden besteed aan de aflossing van een eigenwoningschuld of een restschuld na vervreemding van de eigen woning. Het moet hierbij steeds gaan om de eigen woning of de eigenwoningschuld van de begiftigde. De schenking mag dus bijvoorbeeld niet worden gebruikt voor de aflossing van de eigenwoningschuld van de partner van de begiftigde op wiens naam de woning staat. Heeft u een hypothecaire lening verstrekt aan uw kind en deze lening voor € 100.000 kwijtgescholden, dan is ook sprake van aflossing van een eigenwoningschuld en is de eenmalig verhoogde schenkingsvrijstelling van toepassing.
De tijdelijke vrijstelling kan ook worden benut voor een eigen woning van de begiftigde in het buitenland, mits Nederland met het betreffende land een belastingverdrag heeft gesloten die voorziet in uitwisseling van fiscale informatie.

Termijn tot 1 januari 2015
De eenmalig extra verhoogde schenkingsvrijstelling voor de eigen woning is tijdelijk. De schenking en de besteding moeten hebben plaatsgevonden binnen de termijn van 1 oktober 2013 tot 1 januari 2015. Wordt de schenking binnen de termijn gedaan, maar de besteding aan de eigen woning of de aflossing van de eigenwoningschuld erna, dan is de schenking belast met schenkbelasting.

Wim Onderdelinden